Browse Items (490 total)

ว่าด้วยศิลปสถาปัตยกรรมสยามสมัยต้นกรุงเทพฯ ทั้งสยามเก่าและสยามใหม่ มีจารีตทางศาสนาการเมืองของราชาธิราช เมื่อล่วงเข้าสู่ Modernization ความทันสมัยอย่างสมบูรณาญาสิทธิราชย์ เนื้อหาสถาปัตย์เปลี่ยนเป็นไทยประยุกต์ แล้วสืบเนื่องถึงปลุกยกชาตินิยมด้วยอุดมการณ์เศรษฐกิจการเมืองอย่างประชาธิปไตยที่ยังทรงพลังในสังคม

เหตุการณ์ในสมัยรัชกาลที่ 4 เป็นเหตุการณ์การเปลี่ยนแปลงที่สำคัญที่สุดตอนหนึ่งในประวัติศาสตร์รัตนโกสินทร์ เป็นก้าวแรกที่ก้าวข้ามจากโลกเก่าสู่โลกใหม่ ภาพเก่าที่รวบรวมไว้นี้จึงเป็นภาพในแง่มุมต่างๆ ทางประวัติศาสตร์เกือบทุกด้านในยุคเมื่อประมาณ 150 ปีก่อน

ว่าด้วยเรื่องเหตุที่มาที่ไปของการเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 2 ด้วยแนวคิดใหม่ที่ทะลายแนวคิดเดิมอย่างสิ้นเชิง รวมไปถึงกลวิธีของการสร้างบ้านสร้างเมืองของพระเจ้าตากสิน จวบจนสิ้นรัชสมัย ซึ่งก็ยังตีแนวคิดเดิมแตกอย่างสิ้นเชิงเช่นกัน

ว่าด้วยวัฒนธรรม, รัฐ และรูปการจิตสำนึก สาระสำคัญที่สุดที่นิธิเพียรพยายามศึกษา และเสนอครั้งแล้วครั้งเล่า ให้หันมามองรากเหง้าของสังคมวัฒนธรรมไทย และมองตะวันตกให้น้อยลง

ความขัดแย้ง การต่อสู้ของกลุ่มต่างๆ และบทบาทของขุนนางต่างชาติ กับกุศโลบายในการรักษาพระราชบัลลังก์ มุมมองใหม่ที่ต่างไปจากการตีความทางประวัติศาสตร์ที่ถือกันมาแต่ก่อน

ผู้เขียนยกข้อความหรือข้อเขียนสำคัญ ในเจ้านายบางพระองค์แล้วอธิบายถึงอารมณ์และความรู้สึกต่างๆ ซึ่งจะสะท้อนถึงรายละเอียดเหตุการณ์ นิสัยใจคอ ความนึกคิดของผู้พูด อันจะนำไปสู่เหตุผลหรือต้นสายปลายเหตุของการกระทำที่เกิดขึ้นในครั้งนั้น

งานวิชาการทางประวัติศาสตร์ที่เกี่ยวกับพระเจ้าตากสินที่วิเคราะห์ได้อย่างลุ่มลึก “เขาตายแต่ชื่อยัง แต่ตายอย่างไร ยังบอกไม่ได้”

ผู้เขียนยกข้อความหรือข้อเขียนสำคัญ ในเจ้านายบางพระองค์แล้วอธิบายถึงอารมณ์และความรู้สึกต่างๆ ซึ่งจะสะท้อนถึงรายละเอียดเหตุการณ์ นิสัยใจคอ ความนึกคิดของผู้พูด อันจะนำไปสู่เหตุผลหรือต้นสายปลายเหตุของการกระทำที่เกิดขึ้นในครั้งนั้น

วิเคราะห์งานศิลปะสถาปัตยกรรมสมัยรัชกาลที่ ๑ ถึงเบื้องหลังและแนวคิดการสร้างงาน รวมถึงความเคลื่อนไหวทางสังคม และการเมืองในช่วงต้นรัตนโกสินทร์ที่เป็นปัจจัยสำคัญในรูปแบบงานศิลปะ

ชีวประวัติของพระยาสุนทรเทพกิจจารักษ์ (ทอง จันทรางศุ) ฉายภาพชีวิตเด็กคนหนึ่งจากต่างจังหวัด มีโอกาสเข้าเรียนโรงเรียนมหาดเล็ก เข้ารับราชการจนหนุนนำให้เป็นนักปกครอง แห่งกระทรวงมหาดไทย ในยุคสมบูรณาญาสิทธิราชย์